Η Πρόκληση
Τα ελληνικά νησιά αντιμετωπίζουν ένα οξύτατο πρόβλημα λειψυδρίας που οφείλεται στους περιορισμένους πόρους γλυκού νερού, στην υψηλή εποχική ζήτηση λόγω τουρισμού τουρισμού και στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Η υπερβολική εξάρτηση από εισαγόμενο νερό και η υπερβολική άντληση υπόγειων υδάτων έχουν οδηγήσει σε διείσδυση αλμυρού νερού, καθιστώντας τις τοπικές πηγές νερού ακατάλληλες για χρήση.
Η αφαλάτωση αναδεικνύεται ως αξιόπιστη λύση, καθώς η σύγχρονη τεχνολογία αντίστροφης ώσμωσης (RO) εξασφαλίζει σταθερή και ανεξάρτητη πηγή γλυκού νερού. Μάλιστα, εκτιμήσεις δείχνουν ότι σε ορισμένα νησιά θα χρειαστεί να τριπλασιαστεί η δυναμικότητα αφαλάτωσης μέσα στα επόμενα 25 χρόνια για να εξασφαλιστεί επαρκής και συνεχής παροχή.
Ωστόσο, η αφαλάτωση συνεπάγεται σημαντικές προκλήσεις: υψηλό αρχικό κόστος υποδομών, περιβαλλοντικές ανησυχίες για τη διάθεση της άλμης, αλλά και μεγάλες ενεργειακές απαιτήσεις. Πολλά νησιά εξακολουθούν να εξαρτώνται από γεννήτριες ντίζελ, αυξάνοντας το κόστος και τις εκπομπές. Η βιώσιμη λύση περνά από την ενσωμάτωση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και αποθήκευσης, ώστε να μειωθεί η εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα, να περιοριστεί το λειτουργικό κόστος και να ενισχυθεί η ενεργειακή αυτονομία των νησιωτικών κοινοτήτων.
Προσέγγιση
Η PLANET επιλέχθηκε από την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, στην οποία υπάγονται πάνω από 30 κατοικημένα νησιά των Κυκλάδων και των Δωδεκανήσων, για την εκπόνηση προκαταρκτικής μελέτης με στόχο τον καθορισμό του προβλήματος και την εξέταση πιθανών λύσεων..
Στο πλαίσιο της μελέτης, εξετάστηκε η τρέχουσα κατάσταση και οι μεσοπρόθεσμες τάσεις όσον αφορά τη διαθεσιμότητα και τη ζήτηση νερού σε όλα τα νησιά, δίνοντας προτεραιότητα σε εκείνα που αντιμετωπίζουν τα μεγαλύτερα προβλήματα όσον αφορά την προσφορά και τη ζήτηση νερού.
Στη συνέχεια, αναπτύχθηκαν διαφορετικά σενάρια σχετικά με τον τρόπο αντιμετώπισης της κατάστασης όσον αφορά τις απαιτούμενες επενδύσεις και τις προτεραιότητες που πρέπει να ληφθούν υπόψη, εξετάζοντας τα οφέλη της συμμετοχής του ιδιωτικού τομέα ως εταίρου.
Μια προκαταρκτική αλλά πολύτιμη προσέγγιση για την αντιμετώπιση ενός πιεστικού ζητήματος
Η μελέτη κατέληξε σε συγκεκριμένες προτάσεις για τα επόμενα βήματα, αποτυπώνοντας παράλληλα τα οφέλη που θα προκύψουν από την αντιμετώπιση αυτού του κρίσιμου ζητήματος.
Αποτελέσματα και Αντίκτυπος
Η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου έλαβε πολύτιμα στοιχεία και πληροφορίες που θα καθοδηγήσουν τις αποφάσεις και τις μελλοντικές ενέργειες για την επίλυση αυτού του επείγοντος και συνεχιζόμενου ζητήματος.
